Cad atá ar siúl
Freastalaíonn clár imeachtaí Mhúsaem Cathrach na Gaillimhe ar lucht féachana agus spéiseanna éagsúla, ina gcuimsítear turais dánlainne, cainteanna maisithe, ceardlanna ealaíne agus ceardaíochta, ranganna ealaíne agus léachtaí. Bain sult as ár sraith reatha de cheardlanna ar líne anseo!
- Tá an ócáid seo thart.
TAISPEÁNTAS: Cogadh na gCarad, 1922–23: Scéal an Chogaidh Chathartha faoi Phádraic Ó Máille agus Liam Ó Maoilíosa

Socrú comhréitigh idirbheartaithe ab ea an Conradh Angla-Éireannach, a síníodh i mí na Nollag 1921, a thug neamhspleáchas teoranta do 26 contae in Éirinn – Saorstát Éireann. Dhíscaoil an comhaontú Poblacht na hÉireann a fógraíodh i 1916, a sainordaíodh i 1918, a bunaíodh i 1919 agus a chosain airm.
Mar thoradh air sin, scoilt gluaiseacht náisiúnach na hÉireann idir lucht tacaíochta agus lucht freasúra an Chonartha, Saorstátairí agus Poblachtánaigh, rud a spreag cogadh cathartha a mhair ón 28 Meitheamh 1922 go dtí an 24 Bealtaine 1923. Tugadh Cogadh na gCarad air i nGaeilge, 'cogadh na gcairde', thosaigh an choimhlint gan dearbhú foirmiúil cogaidh, chríochnaigh sé gan socrú, ba chúis le thart ar 1,500 bás, agus d'fhág sé Saorstát Éireann roinnte go searbh agus ar tí féimheachta.
Tháinig an Saorstát ar an bhfód go foirmiúil ar an 6 Nollaig 1922, bliain go dtí an lá tar éis d'Art Ó Gríofa agus Micheál Ó Coileáin, faoin am sin, an Conradh a shíniú. An lá dár gcionn, rinne míleataigh a bhí in aghaidh an chonartha luíochán ar bheirt teachtaí a bhí ar son an Chonartha agus iad ar a mbealach go Dáil Éireann, ag marú Seán Hales agus ag goineadh Pádraic Ó Máille. An mhaidin dár gcionn, mar fhrithbheart, chuir an Saorstát ceathrar príosúnach poblachtánach chun báis, Liam Ó Maoilíosa ina measc, a bhí i gceannas ar Éirí Amach na Gaillimhe i 1916.
Nuair a lámhachadh teachtaí neamharmtha a bhí ar son an chonartha agus nuair a cuireadh príosúnaigh frith-chonartha chun báis go hachomair, bhí an pointe is ísle bainte amach ag Cogadh Cathartha na hÉireann.
Tá an taispeántas, ina mbeidh grianghraif neamhchoitianta agus roinnt míreanna pearsanta de chuid Uí Mháille agus Uí Mhaoilíosa araon, maoinithe mar chuid de Chlár Dheich mBliana na gCuimhneachán 2022 de chuid Chomhairle Cathrach na Gaillimhe.